- Naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego przygotowują się do misji kosmicznej, której celem jest badanie kosmicznych źródeł wody.
- Projekt ma na celu poszukiwanie wody w przestrzeni kosmicznej, co jest kluczowe dla przyszłych załogowych misji.
- Polscy badacze odegrają istotną rolę w analizie danych z teleskopu Jamesa Webba, koncentrując się na egzoplanetach.
Misja kosmiczna UJ. Jakie cele ma HYADES?
Uniwersytet Jagielloński kontynuuje przygotowania do misji kosmicznej, której celem jest zbadanie pochodzenia wody na Ziemi i odkrycie jej nieznanych źródeł w Układzie Słonecznym. Projekt HYADES, wspierany przez Europejską Radę ds. Badań Naukowych, jest realizowany pod kierunkiem dr. Michała Drahusa z Zakładu Astronomii Gwiazdowej i Pozagalaktycznej.
Kluczowym elementem misji jest filtr gazowy, który przeszedł serię testów w Narodowym Centrum Promieniowania Synchrotronowego SOLARIS.
"W doświadczeniu wykorzystano krakowski synchrotron jako źródło światła o energii ok. 10 eV (zakres ultrafioletu próżniowego) zbliżone do tego, jakie będzie obserwowane przez satelitę z kosmosu. Wiązka została dostarczona przez nową stację końcową na linii badawczej URANOS, utworzoną specjalnie z myślą o rozwoju instrumentu naukowego HYADES. Kilkudniowe testy zakończyły się pomyślnie. Zespół zweryfikował konfigurację instrumentalną i dopracował metody pomiarowe. (…) To ważny krok w rozwoju technologii, która umożliwi precyzyjne obserwacje wodoru i deuteru w przestrzeni kosmicznej” – czytamy w informacji uczelni.
Jakie są plany na przyszłość?
Zespół planuje kolejne eksperymenty z ulepszoną wersją prototypu. Teleskop, który znajdzie się na małym satelicie, będzie badał ultrafioletowe pasmo linii Lyman-alfa, co pozwoli na analizę wodoru i deuteru. "Analizując stosunek tych dwóch izotopów w wodzie zawartej w kometach, naukowcy chcą lepiej zrozumieć, skąd pochodzi woda na Ziemi i czy jej źródła są pozaziemskie” – wskazała uczelnia.
HYADES ma za zadanie przebadać 50 komet w ciągu trzech lat, co jest znaczącym postępem w porównaniu do dotychczasowych badań. "HYADES będzie w stanie przebadać aż 50 komet w ciągu zaledwie trzy lata, podczas gdy dotąd w całej historii badań kosmicznych udało się przeanalizować izotopowy skład zaledwie kilkunastu. Satelita będzie również gotów do obserwacji obiektów międzygwiezdnych, takich jak 1I/ʻOumuamua, 2I/Borisov czy niedawno odkryty 3I/ATLAS, które mogą przynieść dane o wodzie z innych układów planetarnych” – zapowiada UJ.
Po zakończeniu prac nad prototypem laboratoryjnym, kolejnym krokiem będzie przygotowanie wersji lotnej, która zostanie połączona z satelitą. Start misji planowany jest na 2028 rok.
Źródło PAP.
