Zegar klimatyczny na Tauron Arenie w Krakowie. Co oznaczają liczby na elewacji?
Od teraz każdego wieczoru o godzinie 20:30 elewacja Tauron Areny Kraków zmienia się w wielki ekran informacyjny. Zamiast reklam czy standardowych zapowiedzi wydarzeń, mieszkańcy mogą zobaczyć zegar klimatyczny. Nie odlicza on jednak czasu do końca meczu czy koncertu, ale pokazuje, jak szybko w naszej atmosferze przybywa dwutlenku węgla. To wizualne ostrzeżenie ma przypominać każdemu przechodniowi, że to, czym oddychamy, ma bezpośredni wpływ na nasze zdrowie i przyszłość planety.
Ta instalacja pokazuje dwa problemy z atmosferą, jakie są. Jeden jest taki bardzo środowiskowy, czyli stężenie CO2 w atmosferze, które ma wpływ na temperaturę na Ziemi globalną, ma wpływ na zakwaszenie oceanów, ma wpływ na habitaty dzikich zwierząt. Natomiast to stężenie CO2 przy tym obecnym stężeniu nie jest to bezpośrednio, nie ma wpływu na zdrowie człowieka, natomiast oczywiście jest ważne dla środowiska. Natomiast to, co jest ważne dla zdrowia człowieka, to jest stężenie pyłów zawieszonych w powietrzu, czyli PM2,5, PM10, związki azotu i tym podobne - tłumaczył Grzegorz Dukielski z fundacji Green Festival.
Instalacja będzie dostępna dla krakowian do końca kwietnia 2026 roku. Wyświetlane animacje pokazują nie tylko dane globalne, ale też konkretne liczby dotyczące Krakowa, co pozwala lepiej zrozumieć skalę problemu w naszym najbliższym otoczeniu.
Kraków walczy ze smogiem. Poziom pyłów spadł o 75 procent w ciągu dekady
Dane prezentowane na zegarze klimatycznym mają też swoją pozytywną stronę. Druga część prezentacji skupia się na statystykach dotyczących pyłów zawieszonych (PM10) z ostatnich 25 lat. Okazuje się, że walka o czyste niebo nad miastem przynosi wymierne efekty. Dzięki zakazowi palenia węglem i drewnem, który obowiązuje od września 2019 roku, oraz dotacjom na wymianę starych pieców, jakość życia w Krakowie znacznie się poprawiła. Według danych ze stacji monitoringu przy ulicy Bujaka, poziom szkodliwych pyłów spadł w ciągu dziesięciu lat aż o 75 procent.
Kraków przez wiele lat też pokazywał, że potrafi działać w tym zakresie. Od 2019 roku obowiązuje zakaz stosowania paliw stałych, ale my dalej kontynuujemy programy związane z poprawą środowiska. To jest program termomodernizacyjny dla budynków jednorodzinnych, wielorodzinnych. Prowadzimy również punkt programu Czyste Powietrze, punkt doradztwa energetycznego. Także cały czas miasto Kraków trzyma rękę na pulsie, żebyśmy oddychali lepszym powietrzem i żeby ta jakość życia w Krakowie była znacznie lepsza - powiedział Paweł Ścigalski, pełnomocnik prezydenta Krakowa.
Sytuacja zmieniła się na tyle, że niektórzy mieszkańcy całkowicie zrezygnowali z używania domowych filtrów. Grzegorz Dukielski wspomniał, że jego własne oczyszczacze powietrza leżą teraz nieużywane na strychu, ponieważ dni z bardzo złym powietrzem jest teraz znacznie mniej niż kiedyś. Miasto odnotowało również sukces w walce z najbardziej rakotwórczą substancją, czyli benzo(a)pirenem, którego poziom w 2024 roku wreszcie mieścił się w dopuszczalnych normach. Choć problem smogu wciąż pojawia się zimą, nie jest już tak dotkliwy jak kilkanaście lat temu.
W roku 2024 mieliśmy już w normie cały benzoapiren, taką substancję, która jest najbardziej szkodliwa dla zdrowia, rakotwórcza. Uważam, że jest to sukces miasta, ale nie przestajemy na tych działaniach, bo cały czas chcemy realizować te wszystkie prośrodowiskowe rzeczy, również dla mieszkańców, również w ramach różnego rodzaju dotacji, które pomagają im w takim codziennym funkcjonowaniu - dodał Paweł Ścigalski.
Mimo tych sukcesów miasto nadal inwestuje w zielone technologie, aby ograniczyć tak zwane miejskie wyspy ciepła oraz chronić mieszkańców przed skutkami gwałtownych ulew i podtopień.
Czy ekologiczne instalacje zmienią podejście biznesu? Anna Lewandowska o roli firm
Pojawienie się zegara klimatycznego na tak dużym obiekcie jak Tauron Arena ma również oddziaływać na wyobraźnię przedsiębiorców. Współczesny biznes musi brać pod uwagę zmiany pogody i ocieplenie klimatu, ponieważ wpływa to bezpośrednio na koszty energii czy dostęp do surowców. Coraz więcej liderów firm rozumie, że inwestowanie w zieloną energię to nie tylko kwestia wizerunku, ale po prostu opłacalna strategia na przyszłość. Firmy coraz chętniej angażują się w finansowanie systemów, które pozwalają badać stan przyrody.
Na pewno rozmowy o zmianach klimatu i rzetelne dane mają wpływ na decyzje firm, dlatego że zmiana klimatu to będzie coś, co będzie biznes bardzo dotykać, jeśli na przykład chodzi o stabilność źródeł energii czy przewidywalność kosztów tej energii, mówiąc akurat o tej kwestii transformacji energetycznej, także na pewno dostęp do surowców. [...] Biznes na pewno może inwestować w zielone technologie, w transformację energetyczną, w szukanie odnawialnych źródeł energii - wyjaśniła Anna Lewandowska z United Nations Global Compact.
To, jak firmy reagują na wyzwania środowiskowe, zależy w dużej mierze od nas samych. Jako konsumenci mamy prawo oczekiwać od marek, że będą dbać o świat, w którym żyjemy. Choć zainteresowanie tematem klimatu bywa zmienne i zależy od nastrojów politycznych, jasna i oparta na twardych danych komunikacja pomaga podejmować lepsze wybory zarówno właścicielom wielkich korporacji, jak i zwykłym mieszkańcom Krakowa.
Kraków ma nowy las. Wiemy, ile miasto zapłaciło za 13 hektarów [GALERIA]
8
