Wielkie zmiany dla turystów. Akcje ratownicze w górach mają być płatne

• Ministerstwo Klimatu i Środowiska przygotowało projekt nowelizacji ustawy o ochronie przyrody, wprowadzający zmiany dla turystów.
• Projekt odrzuca pomysł obowiązkowych ubezpieczeń w górach.
• Zamiast tego, wprowadza dodatkową opłatę na finansowanie ratownictwa górskiego, obejmującą zarówno GOPR, jak i TOPR.

Turyści mają płacić za akcje ratownicze. Rząd chce dodatkowej opłaty

Rząd planuje wprowadzić zmiany w finansowaniu ratownictwa górskiego. Ministerstwo Klimatu i Środowiska tłumaczy, że obecny stan prawny, polegający na przekazywaniu 15 procent wpływów z biletów przez TPN na rzecz ratowników, powoduje zmniejszenie budżetu przeznaczany na ochronę przyrody. Jak opisuje "GW", po nowelizacji środki na GOPR i TOPR mają pochodzić bezpośrednio z dodatkowej opłaty na ratownictwo górskie, którą wprowadzą wszystkie górskie parki narodowe. Opłata ta będzie pobierana od turystów przy wejściu na szlak.

Oznacza to, że całkowite ceny za wstęp do parków, np. do Tatrzańskiego Parku Narodowego, wzrosną z 11 do 13 złotych, uwzględniając doliczoną 15-procentową opłatę. Resort uważa, że to „zmiana techniczna”, która uprości system i zapewni stabilność finansową parkom, nie wpływając negatywnie na wsparcie dla organizacji ratowniczych.

Projekt zmian został już omówiony z dyrektorami parków narodowych, a także przeszedł etap konsultacji publicznych i uzgodnień międzyresortowych. Obecnie trwa analiza zgłoszonych uwag, których, jak się okazuje, jest sporo. Dyrektor TPN Szymon Ziobrowski zgłosił zastrzeżenia, obawiając się, że obowiązek odprowadzania 15 procent obejmie także inne źródła przychodów parków, takie jak parkingi. To mogłoby drastycznie zwiększyć koszty dla turystów i realnie zmniejszyć budżety parków. Ministerstwo Klimatu i Środowiska wyjaśniło jednak, że 15-procentowa dopłata będzie dotyczyć wyłącznie biletów wstępu, a nie opłat za dodatkowe usługi, takie jak wejścia do jaskiń czy korzystanie z platform widokowych.

Obowiązkowe ubezpieczenia w górach? TPN i TOPR mówią stanowcze „nie”

Mimo nacisków ze strony ubezpieczycieli, zarówno Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe, jak i Tatrzański Park Narodowy stanowczo odrzucają pomysł obowiązkowych ubezpieczeń. Szymon Ziobrowski, dyrektor TPN, podkreśla w rozmowie z „Wyborczą”, że obecny model jest skuteczny: „15 procent wpływów z biletów wstępu do Tatrzańskiego Parku Narodowego przekazujemy TOPR. Naczelnik TOPR chwali to rozwiązanie, ja podzielam to zdanie. Ten model jest naprawdę dobry, dzięki niemu jedynym pośrednikiem między płacącym a odbiorcą, który w dodatku nie bierze prowizji, jest Tatrzański Park Narodowy. Każde wprowadzenie jakichkolwiek ubezpieczeń będzie oznaczać, że duża część pieniędzy będzie musiała iść do ubezpieczyciela”. Dyrektor Ziobrowski uważa, że obecne rozwiązanie jest modelowe i sprawdza się od wielu lat.

Podobne obawy wyraża Jan Krzysztof, naczelnik TOPR. Jak tłumaczy „Wyborczej”, system słowacki, gdzie ratownicy muszą ściągać należności od turystów za akcje w górach, mógłby zachwiać polskim ratownictwem górskim. „Musielibyśmy zająć się windykacją” – mówi naczelnik, wskazując na zagrożenie, że turyści z obawy przed kosztami akcji ratunkowych mogą nie wzywać pomocy, co prowadziłoby do tragedii. „Uczestniczący w wypadkach poza górami, choćby komunikacyjnych, też nie płacą za akcję ratunkową z własnej kieszeni. W Polsce nie ma obecnie podstaw prawnych, by turystów obarczać kosztami akcji ratunkowych” – dodaje Jan Krzysztof, sugerując, że ewentualne zmiany powinny być uzupełnieniem, a nie zastąpieniem obecnego systemu.